Impliciete prijsmultiplicatie: de Netflix-index

Samenvatting

Netflix-index laat zien dat abonnementen in armere landen relatief veel zwaarder op het inkomen drukken.

Netflix-index draait het prijsbeeld om

Netflix rekent voor een Standard-abonnement ongeveer 29 dollar in Zwitserland, circa 7 dollar in India en slechts 2,84 dollar in Pakistan. In absolute bedragen betalen rijkere landen dus meer. De Netflix-index vergelijkt die prijzen met het bbp per hoofd en zet de relatieve kosten op een schaal van 0 tot 100.

Die vergelijking verandert de uitkomst. Sub-Sahara-Afrika, Zuid-Azië en delen van Zuidoost-Azië krijgen de hoogste relatieve lasten, terwijl Monaco en andere gebieden met hoge inkomens onderaan de index staan. Het project gebruikt prijsgegevens van Netflix, wisselkoersen van de European Central Bank en XE.com, en inkomensgegevens van de World Bank.

Netflix-index maakt de keuze van meeteenheid zichtbaar

De analyse laat zien waarom een kaart met prijzen in Amerikaanse dollars een ander verhaal vertelt dan een kaart die rekening houdt met koopkracht. De eerste kaart benadrukt Zwitserland, Liechtenstein en de Verenigde Staten. De tweede maakt zichtbaar dat een lager lokaal tarief niet automatisch een lichtere financiële last betekent.

Daarmee sluit het project aan op het economische begrip derdegraads prijsdiscriminatie: een bedrijf deelt markten op en rekent verschillende prijzen per segment. De visualisatie beoordeelt niet alleen waar Netflix duurder is, maar ook hoe zwaar de prijs weegt ten opzichte van het lokale inkomen. Dat onderscheid voorkomt dat absolute prijsvergelijkingen de economische context verbergen.

Voor visualisatieprofessionals zit de les vooral in de meetlat. De brondata blijven gelijk, maar de gekozen verhouding verandert de interpretatie. De volledige code staat op GitHub, zodat de opbouw van de index en de datastromen controleerbaar blijven.

Netflix-index als les voor prijsvisualisatie

Vergelijk bij internationale prijsanalyses altijd minstens een absolute maatstaf met een relatieve maatstaf. Neem het bbp per hoofd expliciet mee wanneer koopkracht onderdeel van de vraag is, en documenteer welke bronnen, wisselkoersen en rekenstappen de index bepalen.