SURF: AI-omgeving met commerciële en open LLM's voor onderwijs

Samenvatting

SURF AI brengt commerciële en open LLM’s samen in een afgesloten omgeving voor Nederlandse onderwijs- en onderzoeksinstellingen.

SURF AI voor onderwijs: wat er gebeurt

SURF ontwikkelt SURF AI, een omgeving waarin onderwijsinstellingen meerdere taalmodellen kunnen koppelen en gebruiken. De data blijft binnen een afgesloten infrastructuur die volgens SURF aansluit op privacy- en compliance-eisen.

De oplossing bestaat uit twee onderdelen. De AI-hub is bedoeld voor beheerders die taalmodellen, applicaties en gebruikers instellen. EduGenAI vormt de gebruikersomgeving: een chatbot voor studenten, docenten en onderzoekers.

Beheerders kunnen commerciële modellen en openweightmodellen koppelen. SURF bepaalt welke modellen in de hub beschikbaar komen; instellingen beslissen vervolgens zelf welke modellen zij aan gebruikers aanbieden. De infrastructuur en modellen worden gehost in Nederlandse datacenters. Bij open modellen blijft de data volgens SURF per definitie in Nederland.

Het project bevindt zich tot eind 2026 in de pilotfase. Vanaf januari 2027 komt SURF AI beschikbaar voor aangesloten mbo-, hbo- en wo-instellingen en onderzoeksinstellingen. SURF werkt hiervoor samen met Npuls.

Waarom SURF AI belangrijk is

SURF maakt modelkeuze en datalokatie expliciete beheerbeslissingen binnen één onderwijsomgeving. Dat wijkt af van een situatie waarin gebruikers rechtstreeks losse commerciële chatbots inzetten en instellingen minder grip hebben op modelgebruik en gegevensstromen.

Voor BI-teams ligt de waarde vooral in de inrichting rond toegang, modelkeuze en gegevensbeheer. De AI-hub scheidt beheer van gebruik: beheerders bepalen welke modellen en applicaties beschikbaar zijn, terwijl eindgebruikers via eduGenAI vragen stellen. Dat geeft instellingen een duidelijker controlepunt voor toepassingen die met onderwijs- of onderzoeksdata werken.

SURF AI vervangt bestaande AI-modellen niet. Het brengt commerciële en open modellen samen en laat instellingen per toepassing bepalen welke optie past bij hun compliancebeleid. Daarmee verschuift de discussie van alleen modelprestaties naar de combinatie van model, hostinglocatie en instellingsbeleid.

Concrete takeaway voor SURF AI

Breng vóór aansluiting in kaart welke modellen je nodig hebt, welke gegevens gebruikers mogen invoeren en welk instellingsbeleid daarop van toepassing is. Leg die keuzes vast in de AI-hub en test ze tijdens de pilotfase.